Hipnoterapia Nieadaptacyjnych Wzorców Postępowania

  •   Opublikował: Piotr Otto dla Hipnoterapeuci.pl
  •   8 maja 2019

Hipnoterapia Nieadaptacyjnych Wzorców Postępowania

Problemy interpersonalne dotyczą każdego z nas na jakimś etapie swojego życia. Funkcjonowanie w społeczeństwie, rodzinie,  środowisku zawodowym niejednokrotnie nastręcza różnych problemów, które w relacjach interpersonalnych są nieuniknione. Pęd życia, rozbieżne interesy i potrzeby powodują różnice poglądów które nie zawsze dają się ze sobą pogodzić.

Jak powstają wzorce

Zanim jednak przejdę do wzorców dla zobrazowania tematu chciałbym, abyś na chwilę wybrał się w krainę wyobraźni. Wyobraź sobie, że pracujesz na komputerze. Wykonujesz wielopoziomową operację na oprogramowaniu służącym do czego chcesz. Przebieg operacji którą wykonuje komputer wygląda np. w ten sposób A+B=C, CxD=E

Wyobraź sobie teraz, że z jakichkolwiek powodów komputer wyłączył się w czasie kiedy nie zakończył obliczanie wyniku „C”. Jak myślisz co się wydarzy kiedy ponownie uruchomisz komputer i zlecisz mu inną operację, która wg jego algorytmów będzie podobna do tej przerwanej ?

Komputer znajdzie w swojej pamięci wynik niedokończonej operacji „C” i użyje go  do realizacji zadania. Zaraz, zaraz.. Przecież tamta operacja nie została zakończona, a jej wynik jest nieprecyzyjny i zawiera błędy ?

Owszem, ale jak to się ma do tematu.. Otóż. Umysł człowieka posiada własną heurystykę, która działa podobnie do komputera i podobnie tak jak on tworzy gotowe strategie z których korzysta, kiedy znajdzie podobieństwa do sytuacji znajdujących się w jego bazie danych doświadczeń z przeszłości. Umysł korzysta z minionych doświadczeń wzbogacając się o każde kolejne nadpisując i uzupełniając dane przypisuje fragmenty nowych doświadczeń do tych, które znajdują się w jego pamięci. Tworzy w ten sposób aktualizacje wcześniej opracowanych gotowych strategii, które na potrzeby tego artykułu nazwiemy wzorcami postępowania.

Wróćmy jednak na chwilę do analogii komputera.. Nawet jeżeli nie jesteś zaawansowanym użytkownikiem komputera zapewne nie raz korzystałeś z edytora txt typu Word. Zauważ, że kiedy tworzysz txt komputer zapisuje go na wyraźne polecenie. Ponadto kiedy wnosisz korektę txt pyta czy ma wprowadzić zmiany. Oznacza to, że zapisał poprzednią wersję txt niezależnie od tego czy zapisane w niej treści są prawidłowe czy też nie. Wiesz co się stanie kiedy wniesiesz dużą korektę treści i nie klikniesz zapisz… W jego pamięci pozostaje poprzednia, błędna treść którą potraktuje jako aktualną.

Przejdźmy jednak na poziom umysłu. Wyobraź sobie dziecko na etapie nauki chodzenia. Nauka tej trudnej umiejętności wymaga wiele wysiłku zarówno od ciała narażonego na urazy jak i umysłu małego człowieka, który podejmuje ryzyko wielu prób i błędów. Podczas nauki chodzenia umysł przetwarza niezliczoną ilość informacji aby wypracować prawidłowy wzorzec pozwalający zautomatyzować ten proces. Każda kolejna próba służy poprawie wcześniejszego wzorca chodzenia, aż do chwili kiedy następuje sukces. Tworzenie wzorców odbywa się poprzez wielokrotne próby. W jaki sposób zatem umysł rozróżnia pomiędzy sobą te doświadczenia ? Jeden z naszych mało znanych rodaków Alfred Korzybski w latach 20 XX wieku sformułował i opisał jeden z mechanizmów ludzkiego umysłu. Stwierdził mianowicie, że:

Doświadczenie ma strukturę

Oznacza to, że każde kolejne powtórzenie doświadczenia różni się tym od poprzedniego, jakie warunki mu towarzyszyły. Np. podczas jednej próby dziecko przeszło kilka kroków w określonych warunkach, podczas kolejnej z prób na jego drodze stanął pies. Umysł musiał zatem wnieść korektę do wcześniej wypracowanego wzorca.

Analogiczny mechanizm ma zastosowanie w przypadku tworzenia wszelkich innych wzorców, którymi posługuje się nasz umysł po to, abyśmy nie rozpoczynali każdego dnia od nauki chodzenia. Co jednak kiedy w wyniku błędów poznawczych wypracowany wzorzec okaże się błędny ?

Terapia schematów

W latach 90 zespół psychologów pod przewodnictwem Jeffrey’a Younga w wyniku dokonanych badań oraz doświadczeń przede wszystkim nurtu psychoterapii behawioralno-poznawczej sformułował nową technologię pod nazwą „Terapii Schematów”. O jej skuteczności zdecydowało nowe podejście integrujące najskuteczniejsze techniki różnych nurtów terapeutycznych. Terapii Gestalt, konstruktywizmu, psychoanalizy, teorii przywiązania oraz relacji terapeutycznej.

Zespół Jeffreya’a Younga sprowadził powstawanie schematów do poziomu podstawowych potrzeb emocjonalnych w 5 obszarach życia:

  • Poczucia bezpieczeństwa i przywiązania
  • Potrzeba autonomii i poczucia tożsamości
  • Wolności wyrażania potrzeb i emocji
  • Wyrażania siebie i spontaniczności
  • Samokontroli i realistycznych granic (reguł)

Brak możliwości realizacji potrzeb w tych obszarach wg tego podejścia prowadzi do wypracowania tzw. „Nieadaptacyjnych schematów zachowań”, które są niejako zautomatyzowanymi strategiami działania w przypadku wystąpienia sytuacji, którą umysł zinterpretuje jako trudną.

Opracowanie terapii schematów wprowadziło nową jakość w terapii osób z zaburzeniami osobowości wprowadzając do terapii tej grupy pacjentów podejście integracyjne.

Hipnoterapia wzorców

Hipnoterapia jako metoda krótkoterminowa zasadniczo nie zajmuje się  pracą z zaburzeniami osobowości, które wymagają podejścia długoterminowego. Jednak dzięki technologiom pracy w stanach podwyższonej sugestywności możemy pracować zarówno z efektami emocjonalnymi działania schematów jak i korygować nieadaptacyjne wzorce postępowania w następujących obszarach:

  • Nieuzasadnione okolicznościami napady złości
  • Stany lękowe i notoryczne występujące stany obniżonego nastroju
  • Uzależnienia, kompulsje oraz zaburzenia odżywiania
  • Niestabilne lub toksyczne relacje
  • Nadmierna uległość oraz uleganie wpływom osób trzecich
  • Rozstanie i utrata osoby bliskiej
  • Współuzależnienie, DDA, DDD, PTSD
  • Nerwica lękowa i depresja

Korekta wzorców

Terapia nieadaptacyjnych wzorców postępowania polega ogólnie rzecz ujmując na dotarciu do źródła powstania wzorca który zazwyczaj został wypracowany na wczesnym etapie życia. Dzięki metodom pracy w regresji hipnotycznej wraz z klientem odtwarzamy kolejno wstecz wspomnienia sytuacji, w których wzorzec wpłynął na życie klienta aż do momentu jego uformowania. Schemat przebiegu procesu wygląda następująco:

  • Regresja hipnotyczna do źródła wzorca
  • Uwolnienie emocji związanych z doświadczeniem inicjującym wzorzec
  • Praca ze źródłem emocji na poziomie niezaspokojonych potrzeb
  • Zmiana struktury doświadczenia
  • Dysocjacja do perspektywy neutralnego obserwatora
  • Obserwacja sytuacji trudnych z życia klienta
  • Powrót do punktu „dzisiaj”
  • Progresja hipnotyczna (Projektowanie przyszłych sytuacji trudnych po korekcie nieadaptacyjnego wzorca)
  • Sugestie posthipnotyczne na wypracowanie nowego wzorca w miejsce poprzedniego

Moje doświadczenia pracy z korektą wzorców wskazują, że najlepsze efekty zmiany zachodzą przy zastosowaniu kilku różnych metod w sposób integracyjny.  Dlatego w przeprowadzanych przeze mnie procesach nie ograniczam się jedynie do technik hipnoterapeutycznych, ale stosuję testy, wizualizacje oraz techniki oddechowe. Jeżeli i Ty odczuwasz dyskomfort związany z działaniem własnych nieadaptacyjnych wzorców zachowania, skontaktuj się ze mną i dowiedz się jak mogę Ci pomóc lub kliknij klawisz poniżej i weź udział w warsztacie.

Klucze Partnerstwa

Przeczytaj również: